“Een briefje of brochure heeft lang gewerkt. Nu niet meer”.
Interview — ICT en technologieInterview met Laurent de Vries, directeur GGD Nederland
7 Oktober 2009 - Laurent de Vries is voorloper als het gaat om Zorg 2.0. “Wij zijn niet meer de zorgprofessionals die weten wat goed is voor de cliënt of klant. Mensen zoeken vaak zelf informatie via internet en vragen professionals om advies”. De Vries weet waarover hij spreekt. Begin april 2009 meldt het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) dat de landelijke campagne voor de inenting van meisjes tegen het HPV-virus, dat baarmoederhalskanker kan veroorzaken, is mislukt. Wat was er misgegaan?
“Vorig jaar stelde de gezondheidsraad voor om het vaccin tegen baarmoederhalskanker onderdeel te laten zijn van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP). Minister Ab Klink heeft dit advies overgenomen, omdat daarmee 100 tot 200 doden per jaar voorkomen kunnen worden. De GGD-en moesten het vaccin uitvoeren en het RIVM zorgde voor de coördinatie van het traject. De inenting geldt voor 12-jarige meisjes, maar er kwam een inhaalcampagne voor 13 tot 16-jarige meisjes. Zij werden benaderd door middel van een regulier oproepschema”.
“Voordat ik mijn verhaal vervolg: het gaat om een uniek vaccin. Het is een middel om kanker te voorkomen. Dat heeft eerder nooit bestaan. Alleen middelen om kanker te bestrijden. Wij zijn als zorgprofessionals dus bijzonder blij met dit vaccin”.
Anticampagne
Laurent de Vries schrijft later in één van zijn columns voor Gezondheidsplein.nl dat hij verbaasd was over de negatieve reactie van sommigen. De Nederlandse Vereniging Kritisch Prikken heeft daar flink aan bijgedragen. Zij zette vanaf de eerste dag een anticampagne in en gebruikte daarvoor internet, Hyves, YouTube. Binnen zeer korte tijd kwamen er sites waar hele discussies over het vaccin plaatsvonden zoals www.hpv-vaccin.hyves.nl en www.forum.fok.nl/topic/1230757 . Een voorbeeld:
Een twaalfjarig meisje is verlamd geraakt vanaf haar middel door een "mysterieuze ziekte" die intrad, dertig minuten nadat ze was ingeënt met het vaccin dat zou beschermen tegen baarmoederhalskanker (…) Bron: Wees gewaarschuwd en laat je dochter niet slachtoffer worden ...
Op YouTube plaatste een Amerikaanse vader een waarschuwing voor Nederlandse meisjes. Hij zou zijn dochter aan het vaccin hebben verloren. Nederlandse meiden verspreiden het filmpje vervolgens via Hyves en fora-pagina’s, met grote onzekerheid over het vaccin tot gevolg.
Feit of fictie
“Het filmpje bleek niet waar te zijn, maar het werd wel overal gedownload. En bij die ‘indianenverhalen’ staat niet of het een fabel is of echt waar. De mensen die het lezen kunnen het verschil ook niet maken”.
Boot gemist
“Wij hebben de fout gemaakt om ons te weinig met de inhoud van de campagne te bemoeien. De minister en het RIVM wilden geen proactieve campagne voeren om HPV-vaccinatie te promoten. Daardoor hebben we de boot gemist. Jonge meiden gebruiken voornamelijk internet en MSN. Brochures en folders lezen ze nauwelijks of niet. We hadden een opkomst van 70 procent verwacht. Uiteindelijk kwam 50 procent opdagen. Voor de GGD was dit een wake-up call”. Deze ervaring maakte duidelijk dat de bereidheid tot vaccinatie continu gemonitord moet worden.
Mexicaanse griep
Kort daarop volgde de campagne “Zo houden we grip op griep” over de inenting tegen de Mexicaanse griep. Vanaf augustus worden alle betrokkenen continu geïnformeerd via de website Grieppandemie.nl. Ook is er een callcenter in het leven geroepen waar het publiek voor al zijn vragen terecht kan. “Door proactief te reageren en niet af te wachten, kunnen we er nu voor zorgen dat geen wilde verhalen en fabels de ronde meer doen. “
Congres Zorg 2.0: Zorgcommunicatie verandert
Laurent de Vries spreekt op 13 oktober over ‘Health in pandamic and in public health care’ tijdens het Congres Zorg 2.0. Op deze dag vindt het besloten deel van het congres plaats met een aantal zorgprofessionals. De Vries treedt tevens op als dagvoorzitter. Op 12 oktober is het congres voor iedereen toegankelijk. U kunt zich (alleen) voor 12 oktober opgeven via de website Reshape.nl.