“Maak innovatie een onderdeel van het dagelijks werk”

Interview — Slimmer organiseren

Interview met André van Beurden, secretaris raad van bestuur Sint Maartenskliniek

17 september 2008 - De Sint Maartenskliniek is het enige ziekenhuis in Nederland dat 100% vrije prijsvorming kent. Dit experiment is bevorderlijk voor het innovatieve klimaat in de Sint Maartenskliniek. We spraken hierover met André van Beurden, secretaris van de Raad van Bestuur.

Innovatie speelt een centrale rol in de Sint Maartenskliniek. Van Beurden: “In ons strategisch beleid hebben we kernwaarden geformuleerd. Eén van die kernwaarden is innovatie. Een andere kernwaarde die daarmee samenhangt, is dat we willen excelleren. We willen graag voorop lopen. Innovaties leiden enerzijds tot verbeteringen voor de patiënt, anderzijds zijn ze motiverend voor professionals.”

Verband tussen activiteiten en kosten
De 100% vrije prijsvorming heeft ertoe geleid dat er meer inzicht is in het verband tussen de activiteiten die de Sint Maartenskliniek ontplooit en de kosten, aldus Van Beurden. “Dat geldt niet alleen voor managers, maar ook voor medisch specialisten. Professionals zijn gemotiveerd om enerzijds de kosten te verlagen en anderzijds de kwaliteit van de zorg te vergroten. En daar zijn innovaties voor nodig.” Van Beurden noemt als voorbeeld een innovatie op het gebied van intensivering van zorg. “In het oude bekostigingssysteem werd feitelijk maar anderhalf uur behandeling per revalidatiepatiënt per dag toegestaan. In de DBC-bekostiging kan dat voor patiënten die meer aankunnen wel oplopen tot zes uur. De intensievere revalidatie leidt tot een versnelling en een verbetering omdat patiënten eerder naar huis kunnen. Vroeger moesten patiënten gemiddeld 95 dagen revalideren. Nu ligt het gemiddelde op 65 dagen.”

Vraag en aanbod
Een ander voordeel van de 100% vrije prijsvorming, is dat de Sint Maartenskliniek makkelijker vraag en aanbod op elkaar kan afstemmen. “Toen we nog de functionele budgettering hadden, moesten we als we nieuwe specialisten wilden aantrekken eerst in overleg met de zorgverzekeraar. Nu hoeft dat niet meer. De verzekeraar betaalt voor de specialisten via de DBC-tarieven.”

Meer risico
Van Beurden ziet nauwelijks nadelen aan de 100% vrije prijsvorming. “We lopen natuurlijk wel meer risico. We moeten ons personeelsbestand aanpassen op de verwachte productie, zowel qua aard als qua omvang. Pas in het voorjaar zijn de productieafspraken met de zorgverzekeraars rond. Maar dan is het jaar al begonnen en onze begroting al definitief. Gelukkig zijn er maatregelen die we kunnen treffen om het risico te beperken. We kunnen bijvoorbeeld om een bevoorschotting vragen bij de verzekeraars, of een risico-opslag in onze prijzen opnemen.”

Effectieve medicatie en RealHealth programma
Naast de bovenstaande innovatie in de revalidatie geeft van Beurden nog twee andere voorbeelden van succesvolle innovaties in de Sint Maartenskliniek. “De eerste is een innovatie om medicatie te beperken. Patiënten met reumatoïde  artritis krijgen TNF-alfa blokkers. Er is onderzocht in hoeverre de bestaande dosis die een patiënten kreeg ook daadwerkelijk nodig was. En wat bleek: de dosis kon verlaagd worden, zonder dat de effectiviteit van het medicijn verminderde. De andere innovatie die ik hier wil noemen is het RealHealth programma. Twee jaar geleden konden we van de tien patiënten met lage rugklachten er maar twee  helpen met een chirurgische ingreep of pijnmedicatie. Voor de anderen hebben we een behandelprogramma ingekocht uit het buitenland  dat er op gericht is om mensen om te leren gaan met de pijn. Het programma bestaat uit een mix van cognitieve therapie, medicatie en fysiotherapie. De resultaten zijn spectaculair: we kunnen nu  vier op de tien patiënten helpen.” 

Dagelijks werk
Wat kunnen andere ziekenhuizen leren van het innovatieve klimaat in de Sint Maartenskliniek? Van Beurden: “Maak innovatie een onderdeel van het dagelijks werk. Je moet continu werken aan kwaliteitsverbetering en aansluiten bij de wensen en behoeften van de patiënten. Laat de bekostiging van innovatie lopen via de DBC-prijzen. Dat werkt veel directer en stimulerender dan wanneer er een apart innovatiefonds is. En tenslotte: trek personeel aan dat gemotiveerd is om te innoveren."

Zie ook
Innovatie: Programma voor lage rugklachten Real health: real improvement?